Lubelskie pomniki

"Człowiek w pomnikach lubelskich w latach 1944-2001" to może niezbyt zgrabny tytuł mojej pracy magisterskiej, obronionej w czerwcu 2002 roku w Instytucie Historii Sztuki Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. Napisałem ją pod kierunkiem dr hab. Lechosława Lameńskiego, prof. KUL, jej recenzentem był dr hab. Jan W. Sienkiewicz, prof. KUL. "Człowiek, czy raczej jego obecność w strukturze rzeźbiarskiej pomników, był jedynie pretekstem do stworzenia katalogu pomników Lublina. 

W związku z deficytem stron pokazujących piękno mojego miasta, znalazłem okruchy czasu, tak by opublikować nieco zdjęć i komentarzy z katalogu mojej pracy. Może na coś się przydadzą? 

Po lewej znajdują się obrazki, otwierają one kolejne strony ze zdjęciami i - w większości - z tekstami (dokładny opis obiektu, historia powstania, etc.). 

Poniżej znajduje się również chronologiczna lista odsłoniętych w Lublinie pomników (jak również część istniejących rzeźb plenerowych, fontann, obelisków, kapliczek, figur etc - więcej o kapliczkach na stronach Portalu Pamięci Miejsca, konkretnie tutaj). W 2007 zacząłem dodawanie pomników z okolic Lublina, szczególnie miasta rodzinnego mej żony, Kraśnika. 

Strona niniejsza jest zaś fragmentem większej bazy danych poświęconej pomnikom Jana Pawła II, które były tematem mojej pracy doktorskiej, obronionej 29 XI 2005 r. 

"Rzeźbiarze lubelscy w konfrontacji z władzą ludową" to jeden z opublikowanych przeze mnie tekstów, poświęcony zagadnieniu lubelskich pomników ich ich twórców (.pdf). 

O pomnikach lubelskich - Henryk Gawarecki

 

Pomniki sprzed roku 1939:

1656 Pomnik tzw. "Szwedzki"
1809 Pomnik Ułanów ks. Poniatowskiego
1826 Obelisk Unii Lubelskiej
1837 Kamień pamiątkowy w Ogrodzie Saskim
1910 Obelisk 500-lecia Grunwaldu
1916 Kamień pamiątkowy rocznicy Konstytucji 3 Maja
1917 Kamień pamięci Tadeusza Kościuszki
1919 Pomnik poległych na kresach żołnierzy
1931 Pomnik Jana Kochanowskiego

Pomniki 1939-1989

1943 Kolumna Trzech Orłów
1944 Pomnik Braterstwa Broni Narodów Słowiańskich
1945 Wdzięczności Armii Radzieckiej
1948 Partyzantów
1962 Płyta pomnika Nieznanego Żołnierza
1963 Powstańców Styczniowych 
1963 Pomnik Ku czci Masowej Eksterminacji Ludności Żydowskiej ("Ofiar Getta")

1964 Marii i Piotra Curie
1964 Marii Skłodowskiej - Curie
1966 Poległych Żołnierzy 7. Kołobrzeskiego Pułku Piechoty,
1966 Raabego i Czugały ("Ząbek")
1969 Pomnik Józefa Czechowicza
1969 Ofiar Majdanka
1969 Płyta i krzyż Rozstrzelanych przy ul. Piłsudskiego
1970 Samodzielnego Batalionu Zapasowego
1973 Mikołaja Kopernika
1978 Oficerów Szkoły Frontowej
1978 Henryka Wieniawskiego
1978 Ofiar Zamku (ul. Chodźki)
1979 popiersia Profesorów UMCS
1979 Pomnik Bolesława Bieruta
1980 Doli Kolejarskiej
1981 Pomnik Konstytucji 3 Maja
1981 Krzyż Wdzięczności
1983 "Homagium" - pomnik Jana Pawła II i Kardynała Stefana Wyszyńskiego
1984 Popiersie Franciszka Jóźwiaka
1984 pomnik Rozstrzelanych na Rurach
1984 Strażaków Poległych 1939-1950
1987 Obrońców Lublina

Pomniki po 1989 roku:

1990 (ok) Krzyż poległych przy ul. Solarza
1991 Dzwon na Majdanku
1993 "Pomnik" Poległych Leśników

1994 Kamień Pamiątkowy 50-lecia UMCS
1995 Związków ze Lwowem
1996 Kardynała Stefana Wyszyńskiego 
1998 Ofiar Zamku (ul. Północna)
1998 Honorowych Dawców Krwi
1998 Kamienie pamiątkowe w wąwozie na Rurach
1999 Popiersie Juliusza Słowackiego
1999 II. Pomnik Katyński
2000 Matki - Sybiraczki  

2000 Płyta NSZ
2001 Rozstrzelanych Profesorów Lwowskich
2001 Pomnik Ofiar Zamku
2001 Kopiec Legionów
2001 Józefa Piłsudskiego
2002 Płyta Stowarzyszenia WiN
2002 Płyta ks. Jerzego Popiełuszki
2003 Kamień pamiątkowy przy Mauzoleum na Majdanku
2003 Pomnik gen. Franciszka Kamińskiego
2003 Pomnik Hieronima Dekutowskiego
2004 Pomnik "Zaporczyków"
2005 III. Pomnik Katyński
2007 Pomnik C. K. Norwida

 


Pomniki cmentarne:

Lipowa: 
Obelisk Legionów
Pomnik Dzieci Zamojszczyzny
Rozstrzelanych Więźniów Zamku 
Żołnierzy WP
Żołnierzy Radzieckich
I. Pomnik Katyński 
Pomnik Żołnierzy Petlury

Obelisk LegionówPomnik Dzieci ZamojszczyznyRozstrzelanych Więźniów ZamkuŻołnierzy WPŻołnierzy RadzieckichI. Pomnik Katyński Pomnik Żołnierzy Petlury

Walecznych
Żołnierzy Poległych 1939 r. 
Ściana Pamięci 

Żołnierzy Poległych 1939 r.Ściana Pamięci

Majdanek
Synów Pułku 
Żołnierzy 27 Wołyńskiej Dywizji Piechoty

Synów PułkuŻołnierzy 27 Wołyńskiej Dywizji Piechoty

Żydowski przy ul. Walecznych (część północna)
Symboliczne lapidarium

UWAGA: Pomniki cmentarne stanowią grupę niełatwą do wyodrębnienia głównie ze względu na niejasność, jakie kryteria powinien spełniać ów "pomnik" cmentarny. Podstawową jest: na ile to dzieło rzeźbiarskie lub architektoniczne (wg klasycznej definicji pomnika) może być powiązane z samą mogiłą? Granica między POMNIKIEM a NAGROBKIEM pozostaje bardzo często ruchoma i płynna. 

Więcej na temat rzeźby, jej typologii etc. - Wikipedia (hasło współtworzone przez autora strony)

 


 

Rzeźba plenerowa:

Ryba na podwórku przy Jezuickiej
Fontanna przy Racławickich 29A
Zespół rzeźb na osiedlu Mickiewicza (LSM) 1976-1979 (Lubelskie Spotkania Plastyczne)
Zespół rzeźb na osiedlu Konopnickiej (LSM) 1976-1979 (Lubelskie Spotkania Plastyczne)
Zespół rzeźb na os. XXX-lecia na Kalinowszczyźnie 1978-1979
Zespół rzeźb w Ogrodzie Botanicznym UMCS

Ryba na podwórku przy JezuickiejFontanna przy Racławickich 29AZespół rzeźb na osiedlach LSM 1976-1979 (Lubelskie Spotkania Plastyczne)Zespół rzeźb na os. XXX-lecia na Kalinowszczyźnie 1978-1979Zespół rzeźb w Ogrodzie Botanicznym UMCS

Rzeźbiarskie fontanny:

"Koziołek" na deptaku 2001
"Foczka" Albina M. Bonieckiego przy DSK
"Wieża ciśnień" 2004

"Kawiakowe Spodnie" 2005

"Koziołek" na deptaku 2001"Foczka" Albina M. Bonieckiego przy DSK"Wieża ciśnień" 2004"Kawiakowe Spodnie" 2005


Obeliski, kapliczki, figury, krzyże (sakralne):

Kapliczka przy kościele św. Mikołaja
Figura Madonny przed katedrą
Obelisk przy kościele św. Eliasza
Kapliczka przy ul. Przy Stawie
Posąg św. Wincentego a Paulo przy Dolnej 3 Maja
Maryjna kapliczka przy
kościele św. Mikołaja
Posąg Chrystusa Miłosiernego przy kościele pobrygidkowskim

Posąg św. Józefa przy kościele pod jego wezwaniem przy ul. Filaretów
 

Kapliczka przy kościele św. MikołajaFigura Madonny przed katedrąObelisk przy kościele św. EliaszaKapliczka przy ul. Przy Stawie

Posąg św. Wincentego a Paulo przy Dolnej 3 MajaMaryjna kapliczka przy kościele św. MikołajaPosąg Chrystusa Miłosiernego przy kościele pobrygidkowskimPosąg św. Józefa przy kościele pod jego wezwaniem przy ul. Filaretów  

 


 

Pomniki niezrealizowane, plany...

Pomnik Józefa Piłsudskiego (przed 1939)
Łuk Wyzwolenia (konkurs z roku 1954)
Pomnik Ofiar Stalinizmu w miejscu Pomnika Bieruta (1989/2006)
Pomnik Łokietka przed Ratuszem (1997/8)
Pomnik Kazimierza Wielkiego pod Ratuszem
Pomnik Armii Krajowej przed Teatrem w Budowie
Pomnik Unii Europejskiej na placu Katedralnym (2004)
Pomnik Zygmunta Augusta pod Zamkiem (2000)
Plany Mysłowskiego dla Placu Litewskiego (1999)
Pomnik na lubelskim Umschlagplatzu
Pomnik Podziemia przy Filaretów
Pomnik Jagiełły (na Placu Zamkowym?) (2000/2006)
Pomnik pamięci ofiar filii obozu Majdanek, przy ul. Lipowej (2006)

 


Okolice Lublina - bliższe i dalsze - wybór z archiwum. Bez ładu i składu (cdn.)

 

Kazimierz Dolny

 

Nałęczów

 

Okolice Lublina

 

Kraśnik i okolice


strona "zaczęła się" na forum lubelskim: a konkretnie w tym wątku
Jeśli chcesz, możesz zostawić ślad po sobie w
księdze gości macierzystej strony poświęconej pomnikom Papieskim


prasa o tej stronie (!!!)
pomnikowa anarchia w lublinie - GWL 20081121


Wszelkie prawa zastrzeżone. © Kazimierz S. Ożóg 2002-2008

ostatnia renowacja: 24 listopada 2008 16:17:30